# 🗜️ Prompt Compression Guide — OmniRoute (Nederlands)

🌐 **Languages:** 🇺🇸 [English](../../../../compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇪🇹 [am](../../../am/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇸🇦 [ar](../../../ar/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇦🇿 [az](../../../az/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇧🇬 [bg](../../../bg/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇧🇩 [bn](../../../bn/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇨🇿 [cs](../../../cs/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇩🇰 [da](../../../da/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇩🇪 [de](../../../de/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇬🇷 [el](../../../el/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇪🇸 [es](../../../es/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇪🇪 [et](../../../et/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇷 [fa](../../../fa/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇫🇮 [fi](../../../fi/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇫🇷 [fr](../../../fr/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇪 [ga](../../../ga/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [gu](../../../gu/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇳🇬 [ha](../../../ha/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇱 [he](../../../he/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [hi](../../../hi/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇭🇷 [hr](../../../hr/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇭🇺 [hu](../../../hu/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇦🇲 [hy](../../../hy/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇩 [id](../../../id/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇳🇬 [ig](../../../ig/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇹 [it](../../../it/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇯🇵 [ja](../../../ja/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇬🇪 [ka](../../../ka/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇰🇭 [km](../../../km/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [kn](../../../kn/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇰🇷 [ko](../../../ko/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇱🇹 [lt](../../../lt/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇱🇻 [lv](../../../lv/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [ml](../../../ml/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [mr](../../../mr/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇲🇾 [ms](../../../ms/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇲🇹 [mt](../../../mt/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇲🇲 [my](../../../my/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇳🇵 [ne](../../../ne/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇳🇴 [no](../../../no/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [or](../../../or/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [pa](../../../pa/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇵🇭 [phi](../../../phi/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇵🇱 [pl](../../../pl/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇵🇹 [pt](../../../pt/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇧🇷 [pt-BR](../../../pt-BR/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇷🇴 [ro](../../../ro/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇷🇺 [ru](../../../ru/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇱🇰 [si](../../../si/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇸🇰 [sk](../../../sk/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇸🇮 [sl](../../../sl/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇷🇸 [sr](../../../sr/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇸🇪 [sv](../../../sv/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇰🇪 [sw](../../../sw/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [ta](../../../ta/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇮🇳 [te](../../../te/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇹🇭 [th](../../../th/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇹🇷 [tr](../../../tr/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇺🇦 [uk-UA](../../../uk-UA/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇵🇰 [ur](../../../ur/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇺🇿 [uz](../../../uz/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇻🇳 [vi](../../../vi/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇳🇬 [yo](../../../yo/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇨🇳 [zh-CN](../../../zh-CN/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md) · 🇹🇼 [zh-TW](../../../zh-TW/docs/compression/COMPRESSION_GUIDE.md)

---

> Bespaar automatisch 15-95% op geschikte context. Zie voor een snel overzicht de [sectie over compressie in de README](../README.md#%EF%B8%8F-prompt-compression--save-15-95-eligible-tokens-automatically).

## Overzicht

OmniRoute implementeert een modulaire pipeline voor promptcompressie die **proactief** wordt uitgevoerd voordat verzoeken upstreamproviders bereiken. Dit betekent dat tokens transparant worden bespaard — er zijn geen wijzigingen in je workflow nodig.

```
Clientverzoek
  → Selectie van compressiestrategie
    → Combo-overschrijving? → Gebruik combo-instelling
    → Drempelwaarde voor automatische activering? → Gebruik automatische modus
    → Standaardmodus? → Gebruik globale instelling
    → Uit? → Sla compressie over
  → Geselecteerde compressiemodus
    → Uit: Geen compressie
    → Lite: Veilige opschoning van witruimte/opmaak (~15%)
    → Standard: Verwijdering van stopwoorden in telegramstijl (~30%)
    → Aggressive: Veroudering en samenvatting van geschiedenis (~50%)
    → Ultra: Heuristisch snoeien en uitdunnen van codeblokken (~75%)
    → RTK: Opdrachtherkenning voor het filteren van terminal-/tooluitvoer (upstreambereik van 60-90%)
    → Stacked: Geordende pipeline met meerdere engines, doorgaans eerst RTK en dan Caveman (geschikt bereik van 78-95%)
  → Gecomprimeerd verzoek → Provider
```

---

## Compressiemodi

### Uit

Er wordt geen compressie toegepast. Alle berichten worden ongewijzigd doorgegeven.

### Lite-modus (~15% besparing, <1ms latentie)

De veiligste modus — geen semantische wijzigingen, alleen opschoning van de opmaak:

| Techniek                 | Beschrijving                                                 |
| ------------------------ | ------------------------------------------------------------ |
| `collapseWhitespace`     | Opeenvolgende lege regels en afsluitende spaties samenvoegen |
| `dedupSystemPrompt`      | Dubbele systeemberichten verwijderen                         |
| `compressToolResults`    | Uitvoerige tool-/functie-uitvoer comprimeren                 |
| `removeRedundantContent` | Herhaalde instructies verwijderen                            |
| `replaceImageUrls`       | Base64-data-URI's van afbeeldingen verkorten                 |

**Meest geschikt voor:** Altijd ingeschakeld gebruik, veiligheidskritieke workflows.

### Standard-modus (~30% besparing)

Geïnspireerd door [Caveman](https://github.com/JuliusBrussee/caveman) — verwijdert stopwoorden en omslachtige formuleringen met behoud van de betekenis:

- Verwijdert stopwoorden ("please", "I think", "basically", "actually")
- Verkort omslachtige formuleringen ("in order to" → "to", "as a result of" → "because")
- Verwijdert beleefde afzwakkingen ("Would you mind...", "If you could possibly...")
- Meer dan 30 regex-regels, afgestemd op programmeerprompts

**Meest geschikt voor:** Dagelijkse programmeerworkflows, kostenbewuste teams.

### Aggressive-modus (~50% besparing)

Slim beheer van de geschiedenis voor lange sessies:

- **Berichtveroudering** — oudere berichten worden steeds verder gecomprimeerd
- **Samenvatting van toolresultaten** — lange tooluitvoer wordt vervangen door samenvattingen
- **Bewaking van structurele integriteit** — zorgt ervoor dat paren van `tool_use` en `tool_result` consistent blijven
- **Bewustzijn van het contextvenster** — houdt rekening met tokenlimieten per model

**Meest geschikt voor:** Langdurige foutopsporingssessies, grote codebases.

### Ultra-modus (~75% besparing)

Maximale compressie voor scenario's waarin tokens kritiek zijn:

- **Heuristisch snoeien** — verwijdert berichten onder de relevantiedrempel
- **Uitdunnen van codeblokken** — comprimeert repetitieve codevoorbeelden
- **Afkapping via binair zoeken** — vindt het optimale afkappunt voor het contextvenster
- Bevat alle functies van de Aggressive-modus

**Meest geschikt voor:** Wanneer je herhaaldelijk de contextlimieten bereikt.

### RTK-modus (upstreambereik van 60-90%)

De RTK-modus is geoptimaliseerd voor uitvoerige tooluitvoer die voorkomt in sessies met programmeeragents:

- Detecteert klassen van opdrachten/uitvoer, zoals `git status`, `git diff`, `git log`, test-runners,
  builds van TypeScript/Vite/Webpack, ESLint/Biome/Prettier, npm-audits/-installaties, Docker-logboeken, infrastructuuruitvoer
  en algemene shell-uitvoer
- Past JSON-filterpakketten uit `open-sse/services/compression/engines/rtk/filters/` toe
- Importeert filters volgens RTK TOML-schema v1 uit `filters.toml`-bestanden van het project of uit globale bestanden, met validatie
  via inline-tests en vertrouwenscontrole voor projectbestanden
- Bevat 49 ingebouwde filters met inline-verificatievoorbeelden
- Verwijdert ANSI-besturingssequenties, voortgangsbalken, herhaalde regels en niet-relevante ruis
- Behoudt mislukkingen, fouten, waarschuwingen, gewijzigde bestanden, samenvattingen en het einde van lange uitvoer
- Ondersteunt projectfilters met vertrouwenscontrole, globale filters en optioneel herstel van geredigeerde onbewerkte uitvoer

**Meest geschikt voor:** Agentsessies met transcripties van shell-, build-, test-, git-, grep- en bestandsuitvoer.

### Stacked-modus (geschikt bereik van 78-95%)

De Stacked-modus voert meerdere compressie-engines in een deterministische volgorde uit. De standaardpipeline is:

```txt
RTK -> Caveman
```

Door deze volgorde wordt terminal-/tooluitvoer eerst compact gehouden, waarna Caveman semantische condensatie toepast op
de resterende prompt in natuurlijke taal. Stacked-pipelines kunnen globaal worden geconfigureerd of via
compressiecombo's die aan routeringscombo's zijn toegewezen.

**Meest geschikt voor:** Gemengde context met grote toollogboeken plus menselijke instructies of assistentsamenvattingen.

---

## Berekening van upstreambesparingen

OmniRoute documenteert compressiebesparingen uit twee bronnen: benchmarks van upstreamprojecten en
de eigen enginecompositie van OmniRoute.

| Bron    | Getal uit upstream-README dat hier wordt gebruikt                                                                                           |
| ------- | ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- |
| Caveman | `~75%` minder uitvoertokens, gemiddeld `65%` uitvoerbesparing in benchmarks, een bereik van `22-87%` en een invoercompressietool van `~46%` |
| RTK     | `60-90%` besparing op opdrachtuitvoer; voorbeeldsessie van `~118,000 -> ~23,900` tokens, oftewel `79.7%` bespaard (`~80%`)                  |

Voor overlappende tool-/contextpayloads stapelt de standaardcombinatie van OmniRoute de engines:

```txt
RTK -> Caveman
```

De gecombineerde besparingen zijn multiplicatief, niet additief:

```txt
combined = 1 - (1 - RTK-besparing) * (1 - Caveman-invoerbesparing)
average  = 1 - (1 - 0.80) * (1 - 0.46) = 89.2%
range    = 1 - (1 - 0.60..0.90) * (1 - 0.46) = 78.4-94.6%
```

Dat getal van `78-95%` is van toepassing wanneer zowel RTK als Caveman dezelfde invoer-/contextpayload
kunnen verkleinen. De Caveman-modus voor responsuitvoer staat hiervan los: gebruik wanneer deze is
ingeschakeld de eigen uitvoerbesparingen van Caveman (gemiddeld `65%`, `~75%` als hoofdgetal, bereik
van `22-87%`). De totale besparing op factureringskosten hangt af van uw verhouding tussen prompts en uitvoer.

### Wat "geschikt" daadwerkelijk betekent

Het genoemde bereik van 15-95% is reëel, maar geldt alleen voor **redundante of breedsprakige** inhoud —
herhaalde foutregels, een buildlogboek dat steeds dezelfde waarschuwing spamt, een buitensporig grote
`grep`-/bestandsleesdump. Het betekent **niet** dat elk verzoek zoveel bespaart.

Empirisch geverifieerd (`tests/unit/compression/stacked-compression-tool-result-savings.test.ts`): een
`stacked`-uitvoering (RTK + Caveman) op een `tool_result`-blok in Anthropic-indeling met 300 identieke
foutregels leverde **95.93% tokenbesparing / 96.26% tekenbesparing** op — precies binnen het geadverteerde
bereik. Maar dezelfde pipeline levert bij normale, niet-redundante tooluitvoer (een overzichtelijke lijst
met `grep`-overeenkomsten, een korte bestandslezing, gewone gesprekstekst) terecht **vrijwel geen besparing**
op, omdat er niets repetitiefs te verwijderen valt en `validateCompression()` (`validation.ts`) weigert
een herschreven versie te verzenden die codeblokken, URL's, koppen, versies of constante-identificatoren
in ALL-CAPS zou weglaten of wijzigen.

Dit is verwacht en veilig gedrag, geen bug: een programmeersessie waarin voornamelijk overzichtelijke
bestanden worden gelezen/doorzocht, zal zelfs met volledig ingeschakelde compressie een bescheiden totale
besparing opleveren, terwijl een sessie die in een foutlus terechtkomt of een breedsprakige linter gebruikt,
op dat verkeer het volledige bereik van 78-95% zal behalen. Gebruik het lage totale besparingspercentage van
één sessie niet als bewijs dat compressie verkeerd is geconfigureerd — controleer eerst of de onderliggende
tooluitvoer daadwerkelijk redundant was.

---

## Visualisatie van tokenbesparingen

```
Zonder compressie: 47K tokens naar LLM verzonden
Met Lite:          40K tokens verzonden          (15% bespaard — veilig, altijd actief)
Met Standard:      33K tokens verzonden          (30% bespaard — Caveman-spraakregels)
Met Aggressive:    24K tokens verzonden          (50% bespaard — veroudering + samenvatting)
Met Ultra:         12K tokens verzonden          (75% bespaard — heuristisch snoeien)
Met RTK:           19K-5K tokens verzonden       (60-90% bespaard op opdracht-/tooluitvoer)
Met Stacked:       10K-2.5K tokens verzonden     (78-95% geschikt RTK+Caveman-bereik)
```

---

## Configuratie

### Dashboard

Ga naar `Dashboard → Context & Cache`:

- **Caveman** — modusselectie, taalpakketten, voorbeeldweergave en algemene standaardinstellingen
- **RTK** — voorbeeldweergave van opdrachtfilters, RTK-veiligheidsinstellingen en filtercatalogus
- **Compression Combos** — benoemde enginepipelines die aan routeringscombinaties zijn toegewezen
- **Auto-Trigger Threshold** — activeert automatisch compressie wanneer het aantal tokens de drempel overschrijdt

### Overschrijving per combinatie

Wijs in `Dashboard → Context & Cache → Compression Combos` een compressiecombinatie toe aan een routeringscombinatie:

```txt
Combo: "free-tier-fallback"
  Compression Combo: "coding-agent-stack"
  Pipeline: RTK -> Caveman
  Targets:
    1. if/kimi-k2.7-code
    2. if/qwen3.8-max-preview
```

Hiermee kun je gestapelde compressie gebruiken voor gratis programmeerproviders, terwijl je de lite-modus behoudt voor betaalde abonnementen.

Deze toewijzing via "Per-Combo Override" is een andere instelling dan de overschrijving van de **compressiemodus voor routeringscombinaties** (Default/Off/Lite/Standard/Aggressive/Ultra) — die overschrijving selecteert geen benoemde pipeline voor een compressiecombinatie, maar stelt alleen het veld `compressionMode` in dat door `resolveCompressionPlan` wordt geraadpleegd. Dit kan worden ingesteld op de combinatiekaart (`Dashboard → Combos`) of, sinds #6760, per routeringscombinatie in de lijst "Assign to routing" onder `Dashboard → Context & Cache → Compression Combos`, direct naast het hierboven beschreven selectievakje voor pipelinetoewijzing. Beide interfaces slaan de instelling op via hetzelfde `PUT /api/combos/{id}`-endpoint.

### Overschrijving per aanvraag

Stuur de requestheader `x-omniroute-compression` om het compressieplan voor één aanvraag te overschrijven. Deze heeft de hoogste prioriteit — boven de overschrijving voor routeringscombinaties, het actieve profiel, de automatische activering en de Default-instelling van het paneel. Onbekende waarden worden genegeerd (de aanvraag wordt nooit afgewezen) en de algemene hoofdschakelaar blijft altijd bepalend: wanneer compressie algemeen is uitgeschakeld, kan de header deze niet inschakelen. Waarden:

| Waarde        | Effect                                                                                  |
| ------------- | --------------------------------------------------------------------------------------- |
| `off`         | Geen compressie voor deze aanvraag.                                                     |
| `default`     | Het van het paneel afgeleide Default-profiel (negeert het actieve profiel).             |
| `engine:<id>` | Eén engine, indien ingeschakeld, bijvoorbeeld `engine:rtk`.                             |
| `<combo>`     | Een benoemde combinatie, eerst gezocht op naam (hoofdletterongevoelig) en daarna op id. |

Het toegepaste plan wordt teruggestuurd in de responseheader `X-OmniRoute-Compression: <mode>; source=<source>`, waarbij `<source>` een van `request-header`, `routing-override`, `active-profile`, `auto-trigger`, `default` of `off` is.

### API

```bash
# Compressie-instellingen ophalen
curl http://localhost:20128/api/settings/compression

# Compressie-instellingen bijwerken
curl -X PUT http://localhost:20128/api/settings/compression \
  -H "Content-Type: application/json" \
  -d '{"defaultMode":"stacked","autoTriggerMode":"stacked","autoTriggerTokens":32000}'

# Een specifieke RTK-/gestapelde payload vooraf bekijken
curl -X POST http://localhost:20128/api/compression/preview \
  -H "Content-Type: application/json" \
  -d '{"mode":"rtk","messages":[{"role":"tool","content":"npm test output here"}]}'

# RTK-filterpakketten weergeven
curl http://localhost:20128/api/context/rtk/filters

# RTK rechtstreeks testen met optionele opdrachtmetadata
curl -X POST http://localhost:20128/api/context/rtk/test \
  -H "Content-Type: application/json" \
  -d '{"command":"npm test","text":"FAIL tests/example.test.ts\nError: boom"}'
```

---

## Wat wordt beschermd

De compressie-engine **behoudt altijd:**

- ✅ Codeblokken (omheind en inline)
- ✅ URL's en bestandspaden
- ✅ JSON-structuren en gestructureerde gegevens
- ✅ Identifiers en beschermde technische tokens
- ✅ Wiskundige uitdrukkingen
- ✅ Definities van tool-/functieaanroepen
- ✅ Systeemprompts (in lite-modus)

RTK-herstel van onbewerkte uitvoer censureert veelvoorkomende API-sleutels, bearer-tokens, Slack-tokens, AWS-toegangssleutels,
wachtwoorden, tokens en geheimen voordat er iets wordt opgeslagen.

---

## Compressiestatistieken

Elke gecomprimeerde aanvraag bevat statistieken in de serverlogboeken:

```json
{
  "originalTokens": 47200,
  "compressedTokens": 40120,
  "savingsPercent": 15.0,
  "techniquesUsed": ["collapseWhitespace", "dedupSystemPrompt"],
  "mode": "lite",
  "engine": "caveman",
  "compressionComboId": "coding-agent-stack",
  "durationMs": 0.8,
  "rtkRawOutputPointers": []
}
```

---

## Roadmap per fase

| Fase    | Modi                                                                                                                                                              | Status         |
| ------- | ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | -------------- |
| Fase 1  | Off, Lite                                                                                                                                                         | ✅ Uitgebracht |
| Fase 2  | Standard, Aggressive, Ultra                                                                                                                                       | ✅ Uitgebracht |
| Fase 3  | RTK, Stacked, Compression Combos                                                                                                                                  | ✅ Uitgebracht |
| Fase 4  | Output Styles, SLM-tier Ultra, evaluatieframework                                                                                                                 | ✅ Uitgebracht |
| Fase 4C | Adaptief contextbudget ("dial") — rekenengine + API (`contextBudget` op `PUT /api/settings/compression`) + besturingselementen voor modus/beleid in het dashboard | ✅ Uitgebracht |

---

## Dankbetuigingen

De compressieregels van de Standard-modus zijn geïnspireerd op **[Caveman](https://github.com/JuliusBrussee/caveman)** van **[JuliusBrussee](https://github.com/JuliusBrussee)** (⭐ 51K+) — het virale project "waarom veel tokens gebruiken als weinig tokens ook werken". Caveman rapporteert `~75%` minder uitvoertokens, een gemiddelde uitvoerbesparing van `65%` in benchmarks, een uitvoerbereik van `22-87%` en een tool voor invoercompressie van `~46%`.

De RTK-modus is geïnspireerd op **[RTK - Rust Token Killer](https://github.com/rtk-ai/rtk)** van **[RTK AI](https://github.com/rtk-ai)** — het hoogwaardige project voor compressie van opdrachtuitvoer voor terminal-, build-, test-, git- en tooluitvoerfiltering. RTK rapporteert een besparing van `60-90%`, waarbij de voorbeeldsessie in de README een besparing van `~80%` laat zien.

---

## Geavanceerde compressiesystemen

Naast de 7 standaardmodi bevat OmniRoute verschillende geavanceerde compressiesystemen
die automatisch werken op basis van de context.

### Cachebewuste compressie

Sommige providers (zoals Anthropic met promptcaching) ondersteunen **promptcaching**,
waarmee ze delen van de prompt in de cache kunnen opslaan om kosten en latentie te verlagen. Wanneer
caching is ingeschakeld, kan agressieve compressie de prestaties juist **verslechteren**,
omdat hierdoor de gecachte tokens veranderen en de cache ongeldig wordt.

De module `cachingAware.ts` lost dit op door **de cachingcontext te detecteren** en
**de compressiestrategie dienovereenkomstig aan te passen**.

#### Hoe het werkt

1. **Cachingcontext detecteren** — Scant de aanvraagbody op `cache_control`-markeringen
2. **Cachingproviders identificeren** — Controleert of de doelprovider caching ondersteunt
3. **Strategie aanpassen** — Schakelt `aggressive`/`ultra` terug naar `standard` voor cachingproviders
4. **Systeemprompt overslaan** — Systeemprompts worden doorgaans gecacht, dus comprimeer ze niet
5. **Deterministische transformaties gebruiken** — Gebruik alleen transformaties die consistente uitvoer produceren

#### Codevoorbeeld

```ts
import {
  detectCachingContext,
  getCacheAwareStrategy,
} from "@omniroute/open-sse/services/compression/cachingAware";

const body = {
  model: "anthropic/claude-sonnet-4.5",
  messages: [{ role: "user", content: "Hello" }],
  cache_control: { type: "ephemeral" }, // ← Cachemarkering
};

const ctx = detectCachingContext(body, { provider: "anthropic" });
// → { hasCacheControl: true, provider: "anthropic", isCachingProvider: true }

const strategy = getCacheAwareStrategy("aggressive", ctx);
// → { strategy: "standard", skipSystemPrompt: true, deterministicOnly: true }
```

#### Wanneer te gebruiken

Cachebewuste compressie staat **altijd aan** — er is geen configuratie nodig. Deze wordt alleen actief
wanneer:

- De aanvraag `cache_control`-markeringen bevat
- De doelprovider promptcaching ondersteunt (Anthropic, OpenAI enz.)

### Progressieve veroudering

Lange gesprekken stapelen veel gespreksbeurten op, maar oudere beurten worden minder
relevant. De module `progressiveAging.ts` **vermindert de gedetailleerdheid van berichten op basis van de afstand in gespreksbeurten**:

- **Recente beurten (0-3)**: Ongewijzigd behouden (volledige details)
- **Middellange beurten (4-8)**: Lite-compressie (opschonen van witruimte en opmaak)
- **Oude beurten (9+)**: Caveman-compressie (verwijderen van opvulling, samenvatten)
- **Zeer oude beurten (20+)**: Sterk samengevat of verwijderd

#### Codevoorbeeld

```ts
import { applyAging } from "@omniroute/open-sse/services/compression/progressiveAging";

const messages = [
  { role: "system", content: "You are a helpful assistant" },
  { role: "user", content: "What is 2+2?" },
  { role: "assistant", content: "4" },
  // ... nog 50 beurten ...
];

const { messages: aged, saved } = applyAging(messages, {
  verbatim: 3, // Eerste 3 beurten: ongewijzigd
  light: 8, // Beurten 4-8: lite-compressie
  moderate: 20, // Beurten 9-20: caveman-compressie
  // Beurten 21+: sterke samenvatting
});

// saved = aantal bespaarde tokens
```

#### Wanneer te gebruiken

Progressieve veroudering staat **altijd aan** voor de modi `aggressive` en `ultra`. Dit is
met name effectief voor:

- Langdurige programmeersessies
- Gesprekken die meerdere dagen duren
- Agentische workflows met veel toolaanroepen

### Caveman-uitvoermodus

De module `outputMode.ts` injecteert **systeempromptinstructies** om het
model zelf gecomprimeerde, beknopte uitvoer te laten produceren (een "caveman"-stijl).

#### Hoe het werkt

In plaats van de invoer te comprimeren, voegt deze modus een systeemprompt zoals deze toe:

> "Antwoord met zo min mogelijk woorden. Sla beleefdheden over. Gebruik korte zinnen."

Dit werkt met name goed voor:

- Codegeneratie (beknoptere uitvoer = minder tokens)
- Snelle vragen en antwoorden (geen uitgebreide uitleg nodig)
- Batchverwerking (maximaliseert de doorvoer)

#### Wanneer te gebruiken

De Caveman-uitvoermodus is **optioneel** — stel deze in via de comboconfiguratie:

```json
{
  "strategy": "auto",
  "config": {
    "auto": {
      "outputMode": "caveman"
    }
  }
}
```

### Uitvoerstijlen (catalogus)

De bovenstaande Caveman-uitvoermodus is het **verouderde pad met één stijl**. Fase 4 heeft dit
veralgemeniseerd tot een catalogus met combineerbare uitvoerstijlen: `OUTPUT_STYLE_CATALOG` in
`open-sse/services/compression/outputStyles/catalog.ts`. Elke stijl is een systeempromptinstructie
die het model zelf goedkopere uitvoer laat produceren; stijlen kunnen samen worden ingeschakeld
en worden in catalogusvolgorde geïnjecteerd.

| Stijl                                    | `id`          | Wat deze doet                                                                                                                                                                                                                      | Instructietalen                                                             |
| ---------------------------------------- | ------------- | ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------------- |
| Beknopt proza                            | `terse-prose` | Verwijdert opvulling/lidwoorden/voorbehouden; houdt de technische inhoud exact. Dezelfde tekst als de verouderde Caveman-uitvoermodus (ernaar verwezen, niet opnieuw uitgeschreven).                                               | en, pt-BR, es, de, fr, it, ru, zh, ja, id, vi                               |
| Minder code                              | `less-code`   | YAGNI-ladder: kleinste werkende wijziging, geen niet-gevraagde abstracties.                                                                                                                                                        | en, pt-BR, es, de, fr, it, ru, zh, ja, id, vi                               |
| Paardenstaart (luie senior ontwikkelaar) | `ponytail`    | "De beste code is code die nooit is geschreven": hergebruik > herschrijven, hoofdoorzaak > symptoom, kortste werkende diff.                                                                                                        | en, pt-BR, es, de, fr, it, ru, zh, ja, id, vi                               |
| Ik heb ADHD (actie eerst)                | `i-have-adhd` | Actie eerst (opdracht/pad/fragment vóór proza), genummerde begrensde stappen, ÉÉN concrete volgende stap, geen inleiding/samenvatting/afsluiting. Aangepast van [ayghri/i-have-adhd](https://github.com/ayghri/i-have-adhd) (MIT). | en, pt-BR, es, de, fr, it, ru, zh, ja, id, vi                               |
| Beknopt CJK (文言)                       | `terse-cjk`   | Ultrakorte klassiek-Chinese stijl.                                                                                                                                                                                                 | zh (locale-beperkt: alleen aangeboden wanneer de vastgestelde taal `zh` is) |

Elke stijl wordt geleverd met drie intensiteitsniveaus — `lite`, `full`, `ultra` — en elk niveau
eindigt met de gedeelde grensclausule, die codeblokken, bestandspaden, opdrachten,
foutteksten, URL's en identifiers letterlijk behoudt.

#### Hoe injectie werkt

`applyOutputStyles()` (`open-sse/services/compression/outputStyles/apply.ts`) vergelijkt
de selectie met de catalogus (onbekende ids en stijlen met een niet-overeenkomende locale worden
weggelaten, nooit als fout behandeld), voegt de geselecteerde instructies in catalogusvolgorde samen,
voegt de grensclausule **eenmaal** toe en plaatst het resultaat vooraan in de systeemprompt
achter één idempotentiemarkering (`[OmniRoute Output Styles]`) — opnieuw toepassen
doet niets. Wanneer er een vertaling voor de gedetecteerde taal van de aanvraag bestaat, wordt
de gelokaliseerde instructie geïnjecteerd in plaats van de Engelse.

#### Hoe in te schakelen

In het dashboard: **Context → Instellingen → Compressie** — één rij per stijl met een
aan/uit-schakelaar en een niveaukiezer. Programmatisch slaat de compressieconfiguratie
de selectie als volgt op:

```json
{
  "outputStyles": [
    { "id": "i-have-adhd", "level": "full" },
    { "id": "less-code", "level": "lite" }
  ]
}
```

Achterwaartse compatibiliteit: de verouderde combo-instelling `outputMode: "caveman"` werkt nog steeds en wordt gekoppeld aan
`terse-prose`, byte-identiek aan de oude injectie in elke verouderde taal.

Taalselectie: wanneer `languageConfig.enabled` is ingeschakeld, kiest `autoDetect` de
taal van het meest recente gebruikersbericht (dezelfde detector als de invoerengines);
als `autoDetect` wordt uitgeschakeld, wordt `defaultLanguage` vastgezet. Uit → Engels.

De stijl × taal-matrix wordt vastgelegd door
`tests/unit/compression/output-styles-i18n-matrix.test.ts`: een nieuwe stijl kan niet worden uitgebracht
zonder ten minste een pt-BR-vertaling (of een expliciet bijgehouden uitzonderingsgeval), en een
bestaande stijl kan niet ongemerkt een locale verliezen. Raadpleeg voor het toevoegen van een stijl
[EXTENDING_COMPRESSION.md](./EXTENDING_COMPRESSION.md#adding-an-output-style).

### Compressie van toolresultaten

De module `toolResultCompressor.ts` biedt **5 gespecialiseerde compressiestrategieën**
voor toolresultaten (functieaanroepen, agentuitvoer, zoekresultaten enz.):

1. **Compressie van zoekresultaten** — Verwijdert redundante resultaten en behoudt de top-N
2. **Compressie van ingelezen bestanden** — Kapt grote bestanden af en behoudt headers/imports
3. **Compressie van code-uitvoering** — Behoudt alleen essentiële stdout/stderr
4. **Compressie van databasequery's** — Beperkt rijen en verwijdert uitgebreide metadata
5. **Compressie van API-responsen** — Verwijdert null-velden en comprimeert arrays

#### Wanneer te gebruiken

Compressie van toolresultaten staat **altijd aan** wanneer toolaanroepen aanwezig zijn. Er is geen
configuratie nodig.

### Gestapelde pipeline

De gestapelde modus voert **meerdere engines na elkaar** uit — meestal eerst RTK
(60-90% besparing op tooluitvoer), gevolgd door Caveman (30% extra besparing op de
resterende tekst). Hiermee wordt een **totale besparing van 78-95%** bereikt.

#### Hoe het werkt

```
Invoer (1000 tokens)
  → RTK (opdrachtbewust filter) → 200 tokens
    → Caveman (verwijdering van opvulling) → 140 tokens
  → Uitvoer (140 tokens, 86% besparing)
```

#### Wanneer te gebruiken

Gebruik de gestapelde modus voor:

- Workflows met veel toolgebruik (agentisch programmeren, onderzoek)
- Kostengevoelige batchverwerking
- Wanneer u maximale tokenbesparing nodig hebt

Configureer via combo:

```json
{
  "strategy": "auto",
  "config": {
    "auto": {
      "modePack": "stacked"
    }
  }
}
```

---

## Overschrijvingen voor compressiecombinaties

Je kunt de globale compressiemodus **per combinatie** overschrijven om het gedrag
voor verschillende gebruikssituaties nauwkeurig af te stemmen:

```json
{
  "id": "coding-combo",
  "strategy": "priority",
  "config": {
    "auto": {
      "weights": { "taskFit": 0.5 },
      "modePack": "quality-first"
    }
  },
  "compressionOverride": {
    "mode": "aggressive",
    "stackedPipelines": ["rtk", "caveman"],
    "preserveToolDefinitions": true
  }
}
```

Dit is nuttig voor:

- **Codeercombinaties**: Gebruik de modus `aggressive` voor lange sessies
- **Snelle vraag-en-antwoordcombinaties**: Gebruik de modus `lite` voor snelle antwoorden
- **Combinaties met veel tools**: Gebruik de modus `stacked` voor maximale besparingen
- **Productiecombinaties**: Gebruik de modus `cache-aware` voor providers met caching

---

## Zie ook

- [Omgevingsconfiguratie](../reference/ENVIRONMENT.md) — Omgevingsvariabelen voor compressie
- [Architectuurgids](../architecture/ARCHITECTURE.md) — Interne werking van de compressiepijplijn
- [Gebruikershandleiding](../guides/USER_GUIDE.md) — Aan de slag met compressie
- [RTK-compressie](./RTK_COMPRESSION.md) — RTK-filters, vertrouwensmodel, verificatiepoort en herstel van onbewerkte uitvoer
- [Compressie-engines](./COMPRESSION_ENGINES.md) — Caveman, RTK, gestapelde verwerking, API's, MCP en dashboard
- [Indeling van compressieregels](./COMPRESSION_RULES_FORMAT.md) — Indeling van JSON-regelpakketten
- [Taalpakketten voor compressie](./COMPRESSION_LANGUAGE_PACKS.md) — Taalspecifieke Caveman-regels